साबण वापरणं का गरजेचं?
रोज व्यवस्थित साबण वापरून स्नान करायला आपल्याला सांगितलं जातं. हा साबण नक्की करतो काय? आपल्या त्वचेवर तैलग्रंथींमधून विविध प्रकारची तैलयुक्त द्रव्यं पसरलेली असतात. आपण जेव्हा बाहेर फिरतो, तेव्हा धुळीचे कण या द्रव्यांत मिसळतात आणि त्यातून होणारी घाण ही सूक्ष्मजंतूंच्या वाढीसाठी पोषक असते. याचबरोबर तापमान कमी करण्यासाठी त्वचेवर घामसुद्धा पसरलेला असतो. तोही या घाणीत मिसळतो आणि सूक्ष्मजंतू प्रक्रिया करायला लागतात आणि विचित्र वास येणं, खाजणं अशा गोष्टी व्हायला लागतात. साबणातले घटक या तैलयुक्त घटकांना शरीरापासून दूर करायला मदत करतात. घामाच्या घटकांशीही ते प्रक्रिया करतात आणि पाण्याबरोबर वाहून जायला मदत करतात. त्यामुळे त्वचा कोरडी होते. अनेक साबणांत जीवाणूविरोधी गुणधर्मही असतात. त्यांचाही शरीराच्या स्वच्छतेसाठी उपयोग होतो. बहुतेक साबणांमध्ये अतिशय सुवासिक अशी द्रव्यं मिसळलेळी असतात. त्यामुळे आपल्या चित्तवृत्ती उल्हसित होतात.
दूध वारंवार तापवावं का लागतं?
दोस्तहो, आपल्या घरात दूध असतं. रेफ्रिजरेटर असला, तर त्यामध्ये ठेवा असं आई आपल्याला नेहमी सांगत असते आणि बाहेर असलं, तर तापवून ठेवा असंही सांगते. जर तापवून ठेवलं नाही तर दूध नासतंच. दूध ठराविक तासांनी तापवायला का लागतं? मित्र मैत्रिणींनो, दूध मुळात नासतं कशामुळे हे आपण बघू या. दुधात लॅक्टोज नावाची एक साखर असते. आपल्या अवतीभवती, दुधात काही जीवाणू असतात.ते या लॅक्टोज नावाच्या साखरेचं विघटन करून तिचं लॅक्टिक अँसिड नावाच्या रसायनात रूपांतर करतात. म्हणजेच थोडक्यात दूध नासतं. आपण दूध फ्रीजमध्ये ठेवतो, तेव्हा तिथलं वातावरण थंड असतं. थंड वातावरणात हे जीवाणू विघटनाची प्रक्रिया फार करू शकत नाहीत कारण त्यांना विशिष्ट तापमान लागतं. बाहेर मात्र ते कार्यान्वित असतात. विशेषतः उन्हाळ्याच्या दिवसांमध्ये तुम्ही बघितलं असेल, की दूध लवकर नासतं कारण ते तापमान या जीवाणूंना पोषक असतं. आपण दूध तापवतो, तेव्हा थोडक्यात त्याचं तापमान वाढवतो. हे तापमान आपण इतकं वाढवतो, की त्या तापमानाला ते जीवाणू मरून जातात. त्यामुळे त्यांना लॅक्टोजचं विघटन करण्याची संधीच मिळत नाही. थोड्या वेळानं मात्र हवेतले इतर जीवाणू पुन्हा दुधात जातात आणि ते पुन्हा ही प्रक्रिया करू शकतात. अशा वेळी दूध पुन्हा तापवावं लागतं.
No comments:
Post a Comment